Εξόχως Αυτοδιοικητικό θέμα οι κινητοποιήσεις και τα αιτήματα των αγροτών

Μεγάλη κινητοποίηση και συμπαράσταση παρουσιάζεται από την Τοπική Αυτοδιοίκηση στο θέμα των αγροτικών διαμαρτυριών και των μπλόκων αφού αυτές συνδέονται άμεσα με αρμοδιότητες της όπως η τοπική αγροτική οικονομία, η ενίσχυση ή η ερημοποίηση της υπαίθρου, η αγροτοδιατροφή, ακόμη και οι μετακινήσεις. 

Δήμοι και δήμαρχοι που εξέφρασαν δημόσια συμπαράσταση στους αγρότες

Ο δήμαρχος του δήμου, Παναγιώτης Νάνος, Λίμνης Πλαστήρα έκανε ανακοίνωση με την οποία εκφράζει «στήριξη στους αγρότες», υπογραμμίζοντας πως οι κινητοποιήσεις — τα μπλόκα — πρέπει να θεωρηθούν ως «φωνή απόγνωσης» ανθρώπων του πρωτογενούς τομέα που βρίσκονται «στα όρια της επιβίωσης».

Ο Νίκος Σακκάς (δήμαρχος Τρικκαίων) και πρόεδρος της ΠΕΔ Θεσσαλίας, επισκέφτηκε το μπλόκο των αγροτών στον Λόγγο Ε 65, συζήτησε μαζί τους και διαβεβαίωσε ότι «στηρίζει τον αγώνα τους», επισημαίνοντας τα διαχρονικά προβλήματα του πρωτογενούς τομέα.
Η παρουσία της δημοτικής αρχής — με αντιδήμαρχο αγροτικής ανάπτυξης, προέδρους κοινοτήτων κ.λπ. — δείχνει ότι δεν πρόκειται απλώς για μια ατομική δήλωση, αλλά για συλλογική στήριξη.

Ο δήμος της Κομοτηνής προχώρησε σε «συμβολικό κλείσιμο» του δημαρχείου, ως χειρονομία συμπαράστασης προς τους αγρότες και κτηνοτρόφους, διατρανώνοντας ότι κατανοεί τα αιτήματά τους και αναγνωρίζει την αγωνία τους.

Ο δήμαρχος, Χανίων κ. Γιάννης Μαλανδράκης, με επιστολή του και δημόσιες τοποθετήσεις, εκφράζει αλληλεγγύη στους αγρότες και κτηνοτρόφους της περιοχής — επισημαίνοντας πως ο πρωτογενής τομέας είναι «θεμέλιος πυλώνας» για την τοπική ανάπτυξη. Ζητά από την πολιτεία να ανταποκριθεί στα αιτήματα: μείωση κόστους παραγωγής, δίκαιες τιμές, υποδομές, στήριξη της ύπαιθρου.
Το δημοτικό συμβούλιο του δήμου επίσης εκφράζει ενεργά τη στήριξή του.

Η υποστήριξη δήμων δίνει μεγαλύτερο βάρος και πολιτική βαρύτητα στις διεκδικήσεις των αγροτών: δεν τίθεται ως «μικρή τοπική υπόθεση» αλλά ως θέμα εθνικό και δημοκρατικό. Η τοπική αυτοδιοίκηση είναι πιο κοντά στην καθημερινότητα των αγροτών — γνωρίζει τα προβλήματα υποδομών, κόστους, παραγωγής, και μπορεί να τα «μεταφέρει» σε κεντρική πολιτική σκηνή. Η συμπαράσταση δείχνει ότι οι κινητοποιήσεις δεν αφορούν μόνο αγροτικά αιτήματα, αλλά και ζητήματα κοινωνικής συνοχής, ανάπτυξης της υπαίθρου, ισορροπίας πόλης — επαρχίας.

Λίγα ακόμη παραδείγματα δήμων / δημάρχων που δήλωσαν συμπαράσταση

• Δήμος Κιλελέρ — Ο δήμος, με απόφαση του δημοτικού συμβουλίου, εξέδωσε ψήφισμα «έμπρακτης αλληλεγγύης» προς τους αγρότες. 
• Δήμος Φαρσάλων — Ο δήμαρχος και αιρετοί του δήμου βρέθηκαν στο μπλόκο της Νίκαιας και εξέφρασαν τη στήριξή τους. 
• Δήμος Σικυωνίων — Ο δήμαρχος του δήμου φέρεται να έχει δηλώσει ότι «ο αγώνας των αγροτών είναι αγώνας μας» και εκφράζει αλληλεγγύη. 
• Ο Δήμος Αρριανών παρέχει πλήρη θεσμική και υλικοτεχνική συμπαράσταση στο μπλόκο των αγροτών στη Ροδόπη

Γιατί τα μπλόκα των αγροτών είναι και υπόθεση της Αυτοδιοίκησης

Οι αγροτικές κινητοποιήσεις που εξαπλώνονται σε όλη τη χώρα δεν είναι μόνο μια αντίδραση του πρωτογενούς τομέα απέναντι σε οικονομικές και θεσμικές πιέσεις. Είναι μια κραυγή αγωνίας ολόκληρης της ελληνικής υπαίθρου, της οποίας οι Δήμοι αποτελούν τον πρώτο και πιο άμεσο θεσμό εκπροσώπησης.
Γι’ αυτό, τα μπλόκα δεν αφορούν μόνο τους αγρότες. Αφορούν την Τοπική Αυτοδιοίκηση, τις τοπικές κοινωνίες και την ίδια την περιφερειακή ανάπτυξη της χώρας.

Ο αγροτικός τομέας είναι η ραχοκοκαλιά της τοπικής οικονομίας

Στους περισσότερους δήμους της περιφέρειας, η πλειοψηφία των οικογενειών ζει άμεσα ή έμμεσα από τον πρωτογενή τομέα.
Όταν οι αγρότες πιέζονται οικονομικά:

• μειώνεται η τοπική κατανάλωση,
• κλείνουν μικρές επιχειρήσεις,
• συρρικνώνονται υπηρεσίες,
• ο πληθυσμός εγκαταλείπει την περιοχή.

Αυτό σημαίνει ότι η κρίση του αγροτικού κόσμου οδηγεί μαθηματικά σε κρίση του δήμου.

Η Αυτοδιοίκηση γνωρίζει από πρώτο χέρι τα προβλήματα

Οι δήμοι βρίσκονται καθημερινά αντιμέτωποι με:

• κατεστραμμένο αγροτικό οδικό δίκτυο,
• ελλείψεις σε αρδευτικά έργα,
• ζημιές από καιρικά φαινόμενα και αποζημιώσεις που αργούν,
• υποβάθμιση των τοπικών υποδομών.

Όταν οι αγρότες διαμαρτύρονται για το κόστος παραγωγής και την αδυναμία πρόσβασης σε υπηρεσίες ή αγορές, ο δήμος το γνωρίζει, το βλέπει και το ζει καθημερινά.
Η Αυτοδιοίκηση, επομένως, δεν μπορεί να μείνει αμέτοχη: τα αιτήματα των αγροτών ταυτίζονται με τις δικές της διεκδικήσεις για έργα, στήριξη και πόρους.

Η εγκατάλειψη της υπαίθρου απειλεί τη βιωσιμότητα των δήμων

Η δημογραφική αιμορραγία είναι μεγαλύτερη ακριβώς εκεί όπου ο αγροτικός κόσμος δεν μπορεί να επιβιώσει.
Κάθε νέο που φεύγει, κάθε επιχείρηση που κλείνει, κάθε χωριό που ερημώνει σημαίνει:

• λιγότερες τοπικές υπηρεσίες,
• λιγότερα σχολεία,
• λιγότερα έσοδα για τον δήμο,
• μεγαλύτερα κόστη ανά κάτοικο.

Η Αυτοδιοίκηση έχει συμφέρον, ευθύνη και υποχρέωση να κρατήσει ζωντανή την ύπαιθρο.

Τα αιτήματα των αγροτών είναι στην ουσία αιτήματα των τοπικών κοινωνιών

Οι αγρότες ζητούν:

• δίκαιες τιμές,
• μειωμένο κόστος παραγωγής,
• αξιοπρεπείς αποζημιώσεις,
• έργα που θα βελτιώσουν την παραγωγή.

Αυτά είναι τα ίδια προβλήματα που μεταφέρουν οι δήμοι χρόνια τώρα στα συνέδρια της ΚΕΔΕ και στα υπουργεία.
Γι’ αυτό οι δήμοι αναγνωρίζουν ότι ο αγώνας των αγροτών δεν είναι συντεχνιακός, αλλά κοινωνικός και τοπικός.

Η Αυτοδιοίκηση είναι θεσμικά ο εγγύτερος σύμμαχος του αγροτικού κόσμου

Σε κρίσεις:

• πλημμύρες,
• χιονοπτώσεις,
• ζημιές σε καλλιέργειες,
• διακοπές νερού ή άρδευσης,

ο πρώτος θεσμός που παρεμβαίνει δεν είναι το κράτος αλλά ο δήμος.
Οι δήμαρχοι, οι αντιδήμαρχοι, οι υπηρεσίες καθαριότητας, τα συνεργεία, οι τεχνικές υπηρεσίες, είναι ο πρώτος μηχανισμός στήριξης των αγροτών.
Η συμπαράσταση, επομένως, δεν είναι τυπική. Είναι ουσιαστική.

Τα μπλόκα επηρεάζουν όλη την κοινωνία — άρα χρειάζεται θεσμικός διάλογος

Οι κινητοποιήσεις προκαλούν:

• καθυστερήσεις μεταφορών,
• οικονομικές επιπτώσεις,
• εντάσεις με άλλες κοινωνικές ομάδες.

Η Αυτοδιοίκηση μπορεί να λειτουργήσει ως γέφυρα συνεννόησης:
να μεταφέρει τα αιτήματα των αγροτών,
να μεσολαβεί για λύσεις,
να πιέσει για θεσμικές παρεμβάσεις που θα αποσυμφορήσουν την ένταση.